- Imanol Pradales Lehendakariak Elkar Ulertzeko Memoranduma berritu du Galesko lehen ministro Eluned Morganekin. Memorandum horrek 2018an sinatutako akordioa eguneratu du, egungo testuinguru politiko, ekonomiko eta sozialari erantzuteko
- Akordioak partekatutako balio batzuetan (hala nola demokrazian, gizarte-kohesioan, kultura- eta hizkuntza-identitatean eta autogobernu handiagoan) oinarritutako harreman estrategikoa finkatzen du
- Lankidetza indartzen du, etorkizuneko erronkei aurre egiteko aliantzak sendotze aldera
Imanol Pradales Lehendakariak Elkar Ulertzeko Memoranduma (MoU) berritu du gaur goizean Galesko lehen ministro Eluned Morganekin, Gasteizko Ajuria Enea Jauregian egindako harrera ofizialean. Memoranduma Galesko agintariak Euskadira egindako bisita instituzionalaren esparruan sinatu da, eta jarraitutasuna ematen dio 2018an lehen aldiz sinatutako eta 2021ean luzatutako akordioari, nazioarteko testuinguruko egungo erronka politiko, ekonomiko eta sozialetara egokitzeko.
Akordioak partekatutako balio batzuetan (hala nola demokrazian, gizarte-kohesioan, giza garapen jasangarrian, kultura- eta hizkuntza-identitate propioan eta autogobernu handiagoaren aldeko apustuan) oinarritutako aldebiko harreman estrategikoa finkatzen du. Euskadi eta Gales estatu-egituretan txertatutako nazio historikoak dira, eta ibilbide paraleloak dituzte zenbait arlotan, hala nola industrializazio handian, birmoldaketa ekonomikoko prozesuetan eta hainbat esparruren (hala nola industria aurreratuaren, teknologiaren, berrikuntzaren eta trantsizio energetikoaren) inguruko orainaldi komunean. Esparru horretan, Lehendakariak azpimarratu du oso garrantzitsua dela antzeko profilak dituzten lurraldeen artean aliantzak indartzea, erronka globalei elkarrekin aurre egiteko.
Memoranduma sinatu ondoren egindako adierazpen instituzionalean, Imanol Pradales Lehendakariak honako hau azpimarratu du: «trantsizio hirukoitzarekin (ekologikoa, teknologikoa eta demografikoa) lotutako esparruen inguruko proiektu partekatuei bultzada handiagoa ematea ahalbidetuko digu». «Gaur, gure gizarteen eta Europaren lehiakortasunean, segurtasunean eta ongizatean lagundu nahi duten bi naziok aurrerapausoa emango dugu. Ez indarraren arrazoitik, arrazoiaren indarretik baizik», gaineratu du. Era berean, Pradalesek azpimarratu du Euskadik beste aurrerapauso bat ematen duela bidelagun gisa elkar ulertzeko memorandum honen bidez, eta erronka estrategiko ezberdinetan partekatutako proiektuak martxan jartzen jarraituko duela. Horrela, berrikuntza hau une garrantzitsuan datorrela azpimarratu du, «inoiz baino beharrezkoagoa da balio demokratikoak defendatzea eta Europa indartzea».
Memoranduma berritzeak garrantzi berezia du Europako egungo testuinguruan, Gales etorkizuneko Makroeskualde Atlantikoaren parte izango baita. Makroeskualde hori 2027an gauzatu daiteke, Kontseilu Europarrak joan den abenduaren 18an agindua onartu ondoren. Ildo horretan, akordioak lankidetza indartzen du hainbat esparru estrategikotan, hala nola mugikortasun jasangarrian eta garraioan, ingurumenean eta klima-aldaketaren aurkako borrokan, berrikuntzan eta lehiakortasunean, energia berriztagarrietan —itsas energia bereziki kontuan hartuta—, nekazaritzako elikagaien industrian, hezkuntzan eta prestakuntzan, zerga- eta gizarte-politikan, osasunean eta zainketetan, eta enpresa-garapenerako eta enpresa txiki eta ertainentzako laguntzan.
2018an lehen Memoranduma sinatu zenetik, Euskadiren eta Galesen arteko harremanek goi-mailako topaketa instituzionalak, enpresa-misioak eta proiektu zehatzak ekarri dituzte hainbat sektoretan, hala nola mikroelektronikan, energia berriztagarrietan, automobilgintza elektrikoan, aeronautikan, osasunean eta bizitzaren zientzietan.
Memorandumak, halaber, kultura- eta hizkuntza-lankidetza indartzen du, Euskadiren eta Galesen identitate, hizkuntza eta kultura propioen balioa nabarmentzen du, eta gizarte plurala, kulturaniztuna eta tolerantea sustatzen du.Esparru horretan, bi eskualdeek esperientzia eta erronka komunak dituzte euskararen eta galesaren suspertzean, baita hizkuntza horien hezkuntza-esparrutik kanpoko erabilera sozialean ere.
Galesko lehen ministroak urtarrilaren 7tik 9ra bitartean Euskadira egindako bisita ofizialaren barruan, gainera, topaketa instituzionalak egingo dira eta berrikuntzaren, industriaren eta nazioarteko proiekzioaren esparruetako eragile estrategikoak bisitatuko dira. Hortaz, Memoranduma berritzearen bidez berretsi egingo da Euskadiren eta Galesen arteko harreman sendoa, elkarrekiko konfiantzan eta harreman erregularretan oinarritua, Eusko Jaurlaritzaren kanpo-ekintzako Euskadi Globala estrategiarekin guztiz bat datorrena eta bi lurraldeen artean aukera partekatuak eta etorkizuneko proiektuak sortzera bideratua.
